Wystawa #StolenMemory w Zgorzelcu

19 maja 2022 r. o godz. 13:30 w Zgorzelcu odbędzie się uroczyste otwarcie plenerowej wystawy #StolenMemory, zrealizowanej przez Arolsen Archives – Międzynarodowe Centrum Badań Prześladowań Nazistowskich w porozumieniu z Miastem Zgorzelec. To jednocześnie początek trasy po Polsce. Ekspozycja prezentuje przedmioty zabrane więźniom w chwili przybycia do obozu, a także zachęca do włączenia się w poszukiwania rodzin, którym dziś zwracane są ostatnie pamiątki po bliskich. Wystawę, zrealizowaną w otwieranym morskim kontenerze, będzie można zwiedzać na skwerze im. ks. Jerzego Popiełuszki w Zgorzelcu do 10 czerwca.

Wśród zachowanych przedmiotów są obrączki ślubne, zegarki, długopisy czy portfele ze zdjęciami. #StolenMemory to kampania, której celem jest zwrot zachowanych z czasu II wojny światowej depozytów. Od czasu rozpoczęcia kampanii w 2016 r. odnaleziono już ponad 600 rodzin na całym świecie. Wystawa nie jest jednak opowieścią o samych przedmiotach, ale za ich pośrednictwem odtwarzane są historie ofiar nazistowskich prześladowań i przywracana jest pamięć o ich tragicznych losach.

Cel wystawy: zwrócenie uwagi i pozyskanie wsparcia w poszukiwaniach

Przedmioty prezentowane na wystawie zostały oznaczone kategoriami „poszukiwani” oraz ”odnalezieni”. W pierwszym przypadku chodzi o pamiątki, których jeszcze nie udało się zwrócić rodzinom. To jednocześnie apel o przyłączenie się do poszukiwań, ponieważ w Arolsen Archives wciąż znajduje się 2500 rzeczy czekających na zwrot. Druga kategoria odnosi się do przedmiotów osobistych, które już zostały zwrócone. Dzięki niej poznajemy głębiej nie tylko historie osób prześladowanych, ale również to, w jaki sposób udało się po wielu latach od zakończenia II wojny światowej odnaleźć bliskich ofiar i zwrócić im zrabowane pamiątki.

Wartość emocjonalna rzeczy

„Wiele ofiar nazistów nie pozostawiło żadnych materialnych śladów swoim rodzinom ponieważ naziści zabrali im wszystko” – mówi Floriane Azoulay, dyrektor Arolsen Archives. Zwrot rzeczy jest więc często bardzo nieoczekiwany dla krewnych. „Niektórzy z nich nie wiedzą nic lub wiedzą bardzo niewiele o tej części historii życia swoich dziadków, rodziców, wujków i ciotek. Tym bardziej ważne jest, aby przedmioty te zostały zwrócone rodzinom” – dodaje.

Kolejnym miejscem po Zgorzelcu, do którego dotrze wystawa objazdowa, jest Gdynia. Ekspozycję będzie można oglądać w Polsce w 2022 i 2023 roku. Miasta i instytucje zainteresowane pokazaniem wystawy zapraszamy do kontaktu, ponieważ trasa na 2023 jest obecnie ustalana.

Wystawa i strona internetowa

W trasie są już cztery kontenery ekspozycyjne – dwa z nich od maja 2022 odwiedzają również miasta w Polsce i Belgii. Wystawa jest wspierana i współfinansowana przez Pełnomocnika Rządu Federalnego ds. Kultury i Mediów, placówki dyplomatyczne USA w Polsce i w Niemczech, a także Ministerstwo Spraw Zagranicznych Belgii.
Towarzysząca wystawie strona internetowa stolenmemory.org/pl oferuje ciekawe spojrzenie: krótkie, animowane filmy z uzupełniającymi je historiami multimedialnymi opowiadają o poszczególnych formach prześladowań. Materiały te zostały opracowane z myślą o młodzieży i w czerwcu 2021 r. otrzymały nagrodę Grimme Online Award w kategorii „Wiedza i edukacja”. Na stronie internetowej dostępne są również do bezpłatnego pobrania obszerne materiały edukacyjne, które mogą być wykorzystane przez szkoły i instytucje w kontekście wystawy objazdowej lub całkowicie niezależnie od ekspozycji.

• Gdzie: Zgorzelec, skwer im. ks. Jerzego Popiełuszki
• Kiedy: 19 maja – 10 czerwca 2022
• Godziny otwarcia: Poniedziałek-piątek 10:00-17:00, Sobota – Niedziela 10:00-18:00

Link do strony internetowej kampanii #StolenMemory: https://stolenmemory.org/pl
Zdjęcia do pobrania: media.arolsen-archives.org

Źródło: Arolsen Archives