Kampania „Otwórz oczy” w Zgorzelcu

Czerwona opaska na oczach Jakuba Böhme i uskrzydlonej Muzy nad tympanonem zgorzeleckiego MDK mówi – „Otwórz oczy na ważny problem społeczny – ubóstwo, wykluczenie menstruacyjne i tabuizację miesiączki”. Zgorzelec przyłączył się do ogólnopolskiej kampanii społecznej.  

Akcja społeczna „Otwórz oczy” to pomysł organizacji zrzeszonych w ramach Okresowej Koalicji. Jej  symbolem jest czerwona opaska na oczach pomnikowych postaci w całej Polsce. W Zgorzelcu o problemie wykluczenia i ubóstwa menstruacyjnego, ale też o tym, że kobieca fizjologia to społeczne tabu przypominają Jakub Böhme i skrzydlata Muza na dachu domu kultury. Wcześniej nasze miasto na wniosek aktywistki Stanisławy Kuzio-Podruckiej włączyło się do akcji Różowe skrzyneczki. Od marca różowe szafki na środki higieny osobistej są w dziewczęcych toaletach każdej publicznej szkoły podstawowej w naszym mieście.

Kampanii „Otwórz oczy”, która zakończy się 28 maja towarzyszy specjalny challenge na Instagramie –  za każde zdjęcie osoby z czerwoną opaską na oczach opatrzone hasztagiem #podpaskizaopaski Okresowa Koalicja przekaże podpaski dla dziewczynek i kobiet, które ich potrzebują (regulamin konkursu znajduje się na stronie okresowakoalicja.pl).

28 maja, w Dniu Higieny Menstruacyjnej, w warszawskiej Elektrowni Powiśle oraz w Internecie otwarta zostanie wystawa fotografii autorstwa Łukasza Bąka, Tomasza Lazara i Marka Straszewskiego pokazujących różne doświadczenia menstruacji i kobiecości na świecie. Jej tytuł – „Otwórz oczy i zobacz”.

Tabu prowadzi do wykluczenia

Jak wynika z raportu przygotowanego przez Kulczyk Foundation w 2020 roku aż 42 proc. kobiet deklaruje, że w ich domu o menstruacji się nie rozmawia, a temat jest krępujący dla aż 23 proc. badanych. Menstruuje blisko połowa społeczeństwa, a aż co piąta Polka boryka się z zakupem preferowanych środków higienicznych.

– Nie możemy rozwiązać problemu, jeśli pozostawimy go niewidzialnym. Czas przełamać tabu i zacząć normalnie rozmawiać o problemach związanych z menstruacją. Dlatego nawołuję, żeby każdy zdjął czerwoną opaskę. Zobaczenie problemu to pierwszy krok, by zmienić rzeczywistość, w której żyjemy!” – mówi Dominika Kulczyk, Prezeska Kulczyk Foundation, która weszła w skład Okresowej Koalicji.

Brak rozmowy z najbliższymi oraz niewystarczająca wiedza nt. własnego ciała powodują, że „wstydliwy” temat menstruacji jest niemal całkowicie nieobecny w przestrzeni publicznej, a problemy, jakie towarzyszą, są ignorowane. Trudno w to uwierzyć, ale w XXI wieku miesiączka, przejaw kobiecej fizjologii jest wciąż tematem tabu, o którym się nie rozmawia. Widać to choćby w komentarzach zamieszczanych pod postami o menstruacji w social mediach. Ten element kobiecej fizjologii, choć naturalny i powszechny, budzi ogromne emocje i kontrowersje, nie tylko wśród męskiej części odbiorców.

Trudno w to uwierzyć, ale wiele kobiet i dziewcząt ma utrudniony lub nie ma w ogóle dostępu do artykułów higieny osobistej. Przyczyną najczęściej są pieniądze. Podpaski, kubeczki, tampony nie są tanie. Ten brak oraz stygmatyzujące otoczenie są przyczyną wykluczenia menstruacyjnego. Szczególnie narażone są na nie kobiety, dziewczynki z niepełnosprawnością, z przemocowych rodzin/związków, przebywające w zakładach penitencjarnych, w szpitalach czy w kryzysie bezdomności.

W terminie 26-28 maja Koalicja organizuje specjalny challenge na Instagramie –  za każde zdjęcie osoby z czerwoną opaską na oczach z hasztagiem #podpaskizaopaski Okresowa Koalicja przekaże paczkę podpasek dla dziewczynek i kobiet, które ich potrzebują (regulamin konkursu znajduje się na https://okresowakoalicja.pl).

Inicjatorem akcji jest Okresowa Koalicja, zrzeszenie organizacji oraz aktywistek/-ów i ekspertek/-ów działających na rzecz przeciwdziałania problemowi ubóstwa i wykluczenia menstruacyjnego w Polsce. Koalicja powstała 8 marca ogłaszając następne 12 miesięcy (do 8 marca 2022 r.) Rokiem Menstruacji.

Do Okresowej Koalicja należą: Akcja Menstruacja; Czasopismo Szajn; Fundacja One Day; Fundacja Ja, Nauczyciel; Fundacja Pokonać Endometriozę; Grupa Ponton; Jak Wychowywać Dziewczynki; Kulczyk Foundation; Moonka; Natalia Miłuńska miesiączka.com; Pani Miesiączka; Polski Czerwony Krzyż; Różowa Skrzyneczka; Stowarzyszenie „Pogotowie Społeczne”.

Więcej informacji o akcji znajdziesz na stronie: www.okresowakoalicja.pl

Czy wiesz, że…

Najbardziej pionierskim krajem w kwestii walki z ubóstwem menstruacyjnym jest Szkocja, która 24 listopada 2020 r. wywalczyła sobie darmowe podpaski i tampony, stając się pierwszym krajem na świecie, który symbolicznie zażegnał problem ubóstwa menstruacyjnego.

Rządy Francji oraz Nowej Zelandii na początku roku ogłosiły, że we wszystkich szkołach będą dostępne darmowe podpaski, tampony i inne środki higieniczne przydatne podczas okresu. Podobnie sytuacja ma się w Anglii, gdzie dostęp do nich jest darmowy w szkołach podstawowych i średnich. Natomiast w całej Wielkiej Brytanii zniesiono podatek od środków higienicznych niezbędnych podczas okresu.

W Irlandii Lidl ruszył z programem wsparcia osób menstruujących, które raz w miesiącu mogą odebrać opakowanie tamponów lub podpasek za darmo. W Polsce pionierską akcję zwracania kosztów zakupu podpasek i tamponów na vouchery rozpoczęła Biedronka.