Oszukali Cię w programie Czyste Powietrze? Działaj!

Oszukali Cię w programie Czyste Powietrze? Działaj – Twoje pieniądze, Twoja odpowiedzialność, ale też Twoje prawa

Jeśli korzystasz z programu Czyste Powietrze, a wykonawca nie dotrzymał warunków umowy lub Cię oszukał, możesz dochodzić swoich praw. Dla poszkodowanych Beneficjentów został opublikowany poradnik, w którym znajdziesz wskazówki, jak skutecznie działać i odzyskać pieniądze. Dowiesz się, gdzie zgłosić problem, z kim się skontaktować i jakie kroki podjąć, aby zabezpieczyć swoje interesy. Nie zwlekaj – sprawdź, jak możesz się chronić.

Twoje prawa jako konsumenta i beneficjenta programu Czyste Powietrze

Prawo do bezkosztowego odstąpienia od umowy zawartej poza lokalem przedsiębiorstwa lub na odległość.

• Umowa została podpisana poza lokalem firmy – masz 14 dni na rezygnację.
• Umowę zawarto w Twoim domu w czasie nieumówionej wizyty – masz 30 dni na rezygnację.
• Nie poinformowano Cię o prawie odstąpienia od umowy – masz 12 miesięcy na rezygnację.

Jeśli masz taką możliwość, nie zgadzaj się na rozpoczęcie usługi przed upływem terminu na odstąpienie od umowy – może to utrudnić skorzystanie z tego prawa.

Przykładowo wypełniony wzór oświadczenia o odstąpieniu od umowy

Pobierz przykładowo wypełniony wzór oświadczenia o odstąpieniu od umowy – fikcyjne dane podmień na swoje, podpisz i masz gotowy dokument do wysłania.

Prawo jest po Twojej stronie

• Masz prawo do rzetelnej usługi zgodnej z umową.
• Wykonawca odpowiada przed Tobą za nienależyte wykonanie umowy – za niedbałe czy niewykonane prace.
• Możesz domagać się naprawy szkody, obniżenia ceny lub zwrotu pieniędzy.
• Przysługują Ci również uprawnienia z tytułu rękojmi lub gwarancji.
• Jeśli trzeba – dochodź swoich praw w sądzie – z możliwością zwolnienia z kosztów.

Kiedy musisz działać?

Fuszerka zamiast fachowej pracy

• Montaż niezgodny ze standardami programu, np. ocieplenie ścian bez wykończenia tynkiem, brak montażu parapetów zewnętrznych, brak podłączenia nowego źródła ciepła do instalacji w budynku.
• Brak zamówionych urządzeń, np. pompy ciepła lub tylko dostawa bez instalacji, np. rekuperatorów ściennych.

Ukryte koszty i finansowe pułapki

• Zawyżone ceny – warto porównywać różne oferty na to samo urządzenie/materiał/usługę, np. cena drzwi dużo wyższa od cen w sklepach budowlanych lub cena za m2 ocieplenia dużo wyższa niż u innych fachowców.
• Fikcyjne usługi, np. fikcyjne płukanie instalacji grzewczej, wymiana mniejszej liczby kaloryferów niż wskazane w protokole odbioru.
• Zaliczka? A potem cisza…

Fałszywe dokumenty, prawdziwe kłopoty

• Podrobione faktury, np. różne czcionki, brak logo, skreślenia, dopiski bez podpisów, błędne kwoty, dziwne daty, sztuczne pieczęcie, komputerowe podpisy.
• Nieprawdziwe oświadczenia, sfałszowane podpisy, np. na protokole odbioru prac dotyczących Twojej inwestycji widnieje Twój podrobiony podpis naniesiony bez Twojej wiedzy.

Celowe wprowadzanie w błąd

• Brak specyfikacji technicznej i dokumentów, np. brak dołączonej karty produktu i etykiety energetycznej dla zakupionego źródła ciepła, brak podpisanej gwarancji na urządzenia, brak instrukcji użytkowania urządzenia.
• Pomijanie kluczowych zapisów umowy, np. brak protokołów odbioru prac, co uniemożliwia weryfikację faktycznego wykonania termomodernizacji.

Znikanie bez śladu

• Brak kontaktu, brak poprawek, brak wykonawcy i/lub pełnomocnika.

Spotkało Cię coś takiego? Nie czekaj – reaguj!

Zbierz dokumenty

Umowa z wykonawcą, faktury, paragony, potwierdzenia przelewów, korespondencja (SMS‑y, e‑maile, pisma), zdjęcia stanu prac „przed” i „po”, protokół odbioru (jeśli został podpisany) – to Twoje dowody. Im więcej, tym lepiej.

Złóż reklamację

Napisz do wykonawcy, opisz problem, określ żądania (np. poprawki, zwrot pieniędzy), wyznacz termin na odpowiedź (np. 14 dni) i wyślij pismo z potwierdzeniem odbioru. Zachowaj kopię dla siebie.

Zgłoś nierzetelnego wykonawcę

• Policji lub prokuraturze – jeśli podejrzenie dotyczy przestępstwa, np. fałszerstwa dokumentów czy wyłudzenia pieniędzy.
• Urzędowi Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK) – w przypadku nieuczciwych praktyk rynkowych ze strony wykonawców, np. wprowadzanie w błąd dotyczące informacji o zakresie prac i kosztach, agresywne praktyki – wywieranie presji na podpisanie umowy, groźby związane z rzekomymi konsekwencjami odmowy.
• Nieprawidłowości zgłoś też mailowo na adres: nieprawidlowosci@nfosigw.gov.pl
• Powiadom o problemie Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej, w którym składałeś/aś wniosek o dotację.

Jeśli sprawa dotyczy dofinansowania – WFOŚiGW może wstrzymać wypłatę środków wykonawcy lub zażądać korekty.

Twoje działanie ma znaczenie, może uchronić innych.

Skorzystaj z bezpłatnej pomocy

• Punkty pomocy prawnej,
• Rzecznik Konsumentów w Twoim starostwie lub urzędzie miasta,
• Inspekcja Handlowa działająca pod nadzorem merytorycznym UOKiK,
• Ośrodki mediacji (czasem da się rozwiązać sprawę bez sądu):
  • https://mediator.org.pl,
  • https://www.gov.pl/web/sprawiedliwosc/jak-znalezc-mediatora,
• Organizacje konsumenckie.

Jeśli nic nie pomaga – idź do sądu

Jeśli inne metody nie przynoszą efektu, możesz rozważyć skierowanie sprawy do sądu. Możliwe jest wysłanie wezwania do zapłaty, dochodzenie roszczeń w sądzie cywilnym (z opcją ubiegania się o zwolnienie z opłat sądowych w trudnej sytuacji materialnej) lub skorzystanie z mediacji bądź arbitrażu jako tańszej alternatywy.

Mediacja pozwala na polubowne rozwiązanie sporu przy wsparciu bezstronnego mediatora. Możesz zgłosić się do mediacji sądowej lub pozasądowej.

Arbitraż to bardziej formalna metoda, w której arbiter podejmuje wiążącą decyzję. W Polsce działają różne sądy arbitrażowe, np. przy Konfederacji Lewiatan czy Krajowej Izbie Gospodarczej.

Straciłeś? Zareaguj, nie daj się oszukać drugi raz!

Program Czyste Powietrze
czystepowietrze.gov.pl
tel. 22 340 40 80
(dni robocze, 8:00–16:00)

Pomoc UOKiK dla konsumentów
poradydlakonsumentow.pl
tel. 801 440 220
tel. 222 66 76 76
(dni robocze, 10:00–18:00)

Źródło: Stowarzyszenie Rozwoju Innowacyjności Energetycznej